Cast: wat betekent het bij films en series?

Cast is het Engelse woord voor de rolbezetting van een film, serie of toneelstuk: alle acteurs en actrices die er een rol in spelen. Het gaat dus om iedereen die voor de camera staat, van de hoofdrolspelers tot de gastrollen. De mensen achter de camera, zoals de regisseur en de cameraploeg, horen er niet bij. Die vormen samen de crew.

Wat betekent cast precies?

In het Nederlands zeg je ook wel bezetting of rolverdeling, maar in de wereld van film en series is het Engelse cast het gangbare woord. Je ziet het terug op streamingdiensten, in filmdatabases en in recensies. Als iemand zegt dat een serie “een sterke cast” heeft, bedoelt hij dat de acteurs goed gekozen zijn en goed samenspelen.

Cast wordt vaak samen genoemd met crew, zoals in “cast en crew”. Daarmee bedoel je alle mensen die aan een productie hebben gewerkt: de cast voor de camera, de crew erachter. Tot de crew horen onder meer de regie, het camerawerk, licht en geluid, decor, kostuums, make-up en montage. In de aftiteling staan beide groepen, meestal eerst de cast en daarna de crew.

Wie horen er bij de cast?

Niet iedereen in de cast heeft een even grote rol. Er is een vaste indeling die je bij vrijwel elke film en serie terugziet:

• Hoofdcast (main cast): de acteurs om wie het verhaal draait en die in (bijna) elke aflevering of scène te zien zijn.
• Bijrollen: personages die belangrijk zijn voor het verhaal, maar minder in beeld zijn dan de hoofdrolspelers.
• Terugkerende rollen: personages in een serie die regelmatig opduiken, maar niet in elke aflevering.
• Gastrollen: rollen in één of enkele afleveringen, vaak gespeeld door een bekende naam.
• Figuranten: mensen op de achtergrond zonder tekst. Zij staan meestal niet bij naam in de aftiteling.

Draait een verhaal niet om één hoofdpersoon maar om een groep personages die ongeveer even belangrijk zijn, dan spreek je van een ensemblecast. Bij animatiefilms bestaat de cast uit de stemacteurs. In de Nederlandse versie is dat vaak een heel andere cast dan in het Engelse origineel.

Hoe komt een cast tot stand?

Het samenstellen van een cast heet casting. Dat werk doet een castingdirector, samen met de regisseur en de producenten. Voor de grote rollen worden acteurs vaak rechtstreeks benaderd, zeker als een bekende naam helpt om een film of serie te verkopen. Voor de overige rollen zijn er audities, waarbij acteurs een scène spelen of een opname insturen.

Talent alleen is niet genoeg om een rol te krijgen. Een castingdirector let ook op hoe geloofwaardig iemand is in een rol, hoe acteurs met elkaar klikken en of iemand beschikbaar is tijdens de opnames. Bij series speelt daarnaast mee of een acteur zich voor meerdere seizoenen wil vastleggen. Het werkwoord casten komt hier ook vandaan: een acteur wordt gecast voor een rol.

Voorbeelden van bekende casts

Sommige series zijn onlosmakelijk verbonden met hun cast. In Gooische Vrouwen draaide alles om Linda de Mol, Susan Visser, Tjitske Reidinga en Lies Visschedijk, een groep die zo populair werd dat er ook films volgden. Bij Baantjer was Piet Römer jarenlang het gezicht van rechercheur De Cock. Juist zo’n vaste bezetting zorgt ervoor dat kijkers een serie jaren blijven volgen. In het overzicht van de cast van Gooische Vrouwen zie je wie welke rol speelde.

Ook internationaal zijn er casts die iedereen kent. Friends had zes vaste hoofdrolspelers: Jennifer Aniston, Courteney Cox, Lisa Kudrow, Matt LeBlanc, Matthew Perry en David Schwimmer. Game of Thrones had juist een van de grootste ensemblecasts uit de televisiegeschiedenis, met onder anderen Emilia Clarke, Kit Harington en Peter Dinklage. En Stranger Things laat zien hoe een serie onbekende jonge acteurs, zoals Millie Bobby Brown, wereldberoemd kan maken.

Waarom verandert een cast?

Een cast ligt zelden voor altijd vast. Bij series die meerdere seizoenen lopen, worden personages uit het verhaal geschreven, nemen acteurs andere projecten aan of lopen contracten af. Daarom is het bij langlopende series handig om per seizoen te kijken wie er meespeelt. Bij een remake of reboot krijgt een verhaal vaak een compleet nieuwe cast.

Ook bij nieuwe films en series kan de cast nog veranderen. Namen worden soms al lang voor de opnames bekendgemaakt, maar door planningsproblemen of andere keuzes valt een acteur weleens af. Een aangekondigde cast is daarom pas zeker als de film of serie echt uit is.

Hoe zoek je de cast van een film of serie op?

Wil je weten wie er in een film of serie speelt, dan vind je dat op een paar plekken. Bij Netflix, Videoland en Disney+ staan de hoofdrolspelers bij elke titel onder de extra informatie. De volledige rolverdeling, inclusief kleine rollen, staat in de aftiteling. Filmdatabases als IMDb en Moviemeter geven per titel de complete cast, vaak zelfs per aflevering. En wil je in één keer zien welk personage door welke acteur wordt gespeeld, met wat achtergrond over de acteurs, dan is een overzicht per titel het snelst. Op justbridge vind je zulke overzichten voor veel Nederlandse series en buitenlandse titels.

Veelgestelde vragen over cast

Wat is het verschil tussen cast en crew?
De cast bestaat uit de acteurs voor de camera. De crew bestaat uit iedereen die achter de camera werkt, zoals de regisseur, de cameraploeg en de editors.

Wat betekent main cast?
Main cast is de vaste hoofdbezetting van een film of serie. Deze acteurs worden in de aftiteling meestal als eerste genoemd.

Wat betekent casten?
In de filmwereld betekent casten dat je een acteur kiest voor een rol. Het woord wordt ook gebruikt voor iets heel anders: beeld van je telefoon of laptop naar je tv sturen, bijvoorbeeld met Chromecast.

Hoort een figurant bij de cast?
Strikt genomen wel, want een figurant staat voor de camera. In de praktijk wordt met de cast meestal de groep acteurs met een benoemde rol bedoeld.

De cast is vaak de reden dat je aan een film of serie begint, of juist blijft kijken. Weet je wie er meespelen, dan herken je sneller acteurs uit andere titels en vind je makkelijker nieuwe films en series die bij je smaak passen.