La sociedad de la nieve is gebaseerd op een waargebeurd verhaal: de vliegramp in de Andes in oktober 1972, waarbij een vliegtuig met Uruguayaanse rugbyspelers neerstortte en de overlevenden 72 dagen lang vochten om te overleven in extreme omstandigheden. De film uit 2023, geregisseerd door Juan Antonio Bayona, volgt de feiten zo nauwkeurig mogelijk en maakt de gebeurtenissen voor een nieuw publiek zichtbaar.
Wat is er echt gebeurd: de ramp in de Andes
Op 13 oktober 1972 stortte vlucht 571 van de Uruguayaanse luchtmacht neer in de Andes, op de grens van Argentinië en Chili. Het toestel vervoerde 45 mensen, waaronder spelers en supporters van het Uruguayaanse rugbyteam Old Christians Club, samen met familieleden en bemanningsleden. Door een navigatiefout vloog het vliegtuig te vroeg de bergen in. Het toestel raakte een bergtop en brak in stukken.
Van de 45 inzittenden overleefden er aanvankelijk 33 de crash zelf. Door verwondingen, koude en een lawine kwamen de eerste weken meer mensen om het leven. Uiteindelijk bleven er 16 mensen over die gered werden. De omstandigheden waren onmenselijk: temperaturen tot ver onder nul, geen voedsel en geen hulp van buitenaf. Na tien dagen stopte de officiële zoekactie, omdat de autoriteiten ervan uitgingen dat er geen overlevenden meer waren.
Het meest ingrijpende besluit: overleven door het eten van de doden
Het aspect van het verhaal dat wereldwijd de meeste aandacht trok, is dat de overlevenden besloten het vlees te eten van de mensen die om het leven waren gekomen. Dit was geen impulsieve keuze, maar een bewuste beslissing na dagen van honger en wanhoop. Sommigen verwezen naar religieuze ideeën rondom het Laatste Avondmaal om hun keuze te rechtvaardigen. Voor de meesten was het simpelweg overleven of sterven.
La sociedad de la nieve behandelt dit onderwerp openlijk en respectvol. Bayona koos bewust voor het perspectief van de slachtoffers die niet overleefden, zodat de film ook hun verhaal vertelt en niet alleen dat van de 16 geredden. Dat maakt de film anders dan eerdere bewerkingen van dit verhaal, zoals de Amerikaanse film Alive uit 1993.
De reddingsactie: 72 dagen na de crash
Na wekenlang wachten op hulp besloten twee overlevenden, Fernando Parrado en Roberto Canessa, een poging te wagen om over de Andes te lopen en hulp te halen. Ze hadden nauwelijks voedsel, provisorische kleding en geen kaart. Na tien dagen lopen bereikten ze de Chileense kant van de bergen. Op 22 december 1972, 72 dagen na de crash, werden alle zestien overlevenden gered. De reddingsactie haalde wereldnieuws.
De terugkeer van de overlevenden leidde ook tot ophef. Toen bekend werd hoe ze in leven waren gebleven, reageerde de wereld geschokt. De overlevenden zelf spraken openlijk over wat ze hadden gedaan en beschreven het als de enige keuze die ze hadden. Veel van hen zijn tot op de dag van vandaag actief in het vertellen van hun verhaal.
Hoe trouw is la sociedad de la nieve aan de feiten?
De film is gebaseerd op het gelijknamige boek van Pablo Vierci, dat tot stand kwam na gesprekken met alle zestien overlevenden. Bayona werkte nauw samen met de overlevenden zelf tijdens de productie. Veel scènes zijn gebaseerd op directe getuigenissen. De namen, gebeurtenissen en de chronologie kloppen grotendeels overeen met wat er werkelijk is gebeurd.
Een bewuste keuze van de regisseur was om de film in het Spaans te draaien en te kiezen voor Latijns-Amerikaanse acteurs. Eerdere Engelstalige bewerkingen werden door de overlevenden en hun families als minder authentiek ervaren. La sociedad de la nieve werd genomineerd voor de Oscar voor beste internationale film en bereikte via Netflix een wereldwijd publiek.
Het waargebeurde verhaal achter la sociedad de la nieve gaat dus over veel meer dan overleven. Het gaat over keuzes maken onder onmogelijke omstandigheden, over vriendschap, verlies en de wil om terug te keren naar huis. De film brengt dat verhaal dichterbij dan ooit tevoren, mede omdat de mensen die het zelf meemaakten actief betrokken waren bij de totstandkoming ervan.
